Mỗi môn học đều có vị trí và phương pháp riêng trên phương diện tâm lý học.
- Mỗi môn học riêng biệt, chẳng hạn môn địa lý, đều đại diện cho những dữ kiện được tập hợp theo cách nào đó, được phân loại trên cơ sở của thái độ tinh thần trước những dữ kiện này. Có sự thống nhất hữu cơ trong bản thần sự vật, trong bán thân thế giới thực tế; không có sự phân chia thành những dữ kiện của môn địa chất, môn địa lý, môn động vật học, và môn thực vật học. Những dữ kiện này không được lựa chọn từ bên ngoài rồi phân loại thành những lĩnh vực khác nhau. Tất cả đều có liên hệ chặt chẽ với nhau; dữ kiện thì có nhiều, nhưng sự việc thì là một. Vấn đề chỉ đơn giản là vì mối quan tâm nào đó, vì nhu cầu cấp bách nào đó của những hoạt động của con người mà người ta phân biệt những dữ kiện và tập hợp chúng dưới những tên gọi khác nhau. Nếu mối quan tâm và mục đích căn ban đằng sau sự phân loại này không được phải hiện và lợi dụng, môn học liên quan đến sự phân loại này sẽ không thể được trình bày bằng con đường dễ dàng nhất và theo cách đem lại kết quả nhiều nhất. Sự phát hiện này là công việc của tâm lý học.
- Mỗi môn học riêng biệt, chẳng hạn môn địa lý, đều đại diện cho những dữ kiện được tập hợp theo cách nào đó, được phân loại trên cơ sở của thái độ tinh thần trước những dữ kiện này. Có sự thống nhất hữu cơ trong bản thần sự vật, trong bán thân thế giới thực tế; không có sự phân chia thành những dữ kiện của môn địa chất, môn địa lý, môn động vật học, và môn thực vật học. Những dữ kiện này không được lựa chọn từ bên ngoài rồi phân loại thành những lĩnh vực khác nhau. Tất cả đều có liên hệ chặt chẽ với nhau; dữ kiện thì có nhiều, nhưng sự việc thì là một. Vấn đề chỉ đơn giản là vì mối quan tâm nào đó, vì nhu cầu cấp bách nào đó của những hoạt động của con người mà người ta phân biệt những dữ kiện và tập hợp chúng dưới những tên gọi khác nhau. Nếu mối quan tâm và mục đích căn ban đằng sau sự phân loại này không được phải hiện và lợi dụng, môn học liên quan đến sự phân loại này sẽ không thể được trình bày bằng con đường dễ dàng nhất và theo cách đem lại kết quả nhiều nhất. Sự phát hiện này là công việc của tâm lý học.
Ở môn địa lý, chẳng hạn, chúng ta không giải quyết những loại dữ kiện nào đó đơn thuần như chúng tồn tại độc lập, mà giải quyết chúng bằng quan điểm về sự ảnh hưởng của chung tới sự phát triển và sự biến đổi các hoạt động của con người. Một dãy núi hoặc một con sông nếu được coi đơn thuần như là dãy núi hoặc con sông, sẽ cho chúng ta môn địa chất; nếu được xử lý trong mối quan hệ với sự phân bố các giống cây và động vật, nó được hiểu là môn thực vật học, nếu được xử lý như là sự cung cấp những điều kiện tham gia vào những hoạt động của con người và làm biến đổi những hoạt động của con người gia súc ăn có, sự vận chuyển hàng hóa, sự ấn định biên giới quốc gia v.v… nó được trao ý nghĩa của môn địa lý.
Nói cách khác, tính thống nhất của môn địa lý là một tính thống nhất nào đó của hoạt động con người, của một mối quan tâm nào đó của con người. Vì thế, nếu như những dữ kiện địa lý không được trình bày theo cách sao cho chúng khêu gợi mối quan tâm này, thì phương pháp dạy môn địa lý sẽ trở thành không chắc chắn, không nhất quán, không rõ rằng; cách dạy này đẩy xu hướng trí tuệ của trẻ em vào con đường kho khan thay vì dễ dàng, và phó mặc trẻ em cho một đống những dữ kiện rời rạc và một cảm thức về cái không tồn tại thực và khi điều này xảy ra thì mối quan tâm của đứa trẻ dần dần tàn lụi.
Nói cách khác, tính thống nhất của môn địa lý là một tính thống nhất nào đó của hoạt động con người, của một mối quan tâm nào đó của con người. Vì thế, nếu như những dữ kiện địa lý không được trình bày theo cách sao cho chúng khêu gợi mối quan tâm này, thì phương pháp dạy môn địa lý sẽ trở thành không chắc chắn, không nhất quán, không rõ rằng; cách dạy này đẩy xu hướng trí tuệ của trẻ em vào con đường kho khan thay vì dễ dàng, và phó mặc trẻ em cho một đống những dữ kiện rời rạc và một cảm thức về cái không tồn tại thực và khi điều này xảy ra thì mối quan tâm của đứa trẻ dần dần tàn lụi.
Từ khóa tìm kiếm nhiều: nghien cuu khoa hoc giao duc,
tâm
lý học giáo dục
